Хӗрлӗ Чутай районӗ

Хĕрлĕ Чутай районĕ
	муниципаллӑ район
Хĕрлĕ Чутай районĕ
	Хĕрлĕ Чутай районĕ
Ялав	Герб
	55°40′00″ с. ш. 46°15′00″ в. д.GЯO
Патшалӑх	РФ
Кӗрет	Чăваш Ен
Адм. центрӗ	Хӗрлӗ Чутай чиркӳ ялĕ
Историйӗпе географийӗ
Йӗркеленӗ вӑхӑт	1927, авӑн, 5
Лаптӑк	691,6 (14-мӗш вырӑн);
Сехет тӑрӑхӗ	MSK (UTC+3)
Халӑх йышӗ
Халӑх йышӗ	▲14 133 ҫын (2021);
Халӑх йышлӑхӗ	29,2 ҫын/км²
Цифрӑллӑ идентификаторсем
Телефон кочӗ	+7 83557
Почта индексӗ	429240
	Официаллӑ сайт
	#redirect Шаблон:Карточка/Викисклад

Ӳкерчĕк:Krasnochetay.png

Хĕрлĕ Чутай картти

Хĕрлĕ Чутай районĕ, — Чăваш Республикин (РФ) администрациллĕ-территориллĕ виçи тата муниципаллă йĕркеленĕвĕ (муниципаллӑ район).

Чăваш Енĕн çурçĕр-анăç енче вырнаçнă. Лаптăкĕ — 691,6 км², çурçĕр енчен кăнтăралла тата анăç енчен тухăç еннелле 36 çухрăма тăсăлнă. Хĕвел анăç енче Сар юханшывĕ тăрах Чулхула облаçĕпе чикĕ иртет. Çурçĕр енче Етĕрне районĕ, тухăç енче — Элӗк районӗ, кăнтăр енче Ҫӗмӗрле районӗ вырнаçнă.

Район администрацийĕ Хӗрлӗ Чутай салинче вырнаçнă. Районăн кулленхи кăларăмĕ — Пирĕн пурнăç хаçат.

Çутçанталăк

Район чăваш плато çинче вырнаçнă. Район варрипе çурҫӗр енĕпе пĕчĕк юханшывсемпе çырмасемпе нумай тĕл пулаççĕ.

Çĕр айĕнчи пурлăхсенчен кунта хăйăр, кирпĕч тума юрăхлă суглиноксем тĕл пулаççĕ.

Кăрлач уйăхĕн вăтам температури -12,2°С танлашать, утă уйăхĕнче — 18,7 °C. Чи сивĕ температурăна кунта -44 °C паллă тунă, чи ăшшине — 37 °C. Çул тăршшĕпе 492 мм нӳр ӳкет.

Районăн 33% вăрмансем йышăнаççĕ. Ытларах пайĕпе кунта юман (55%), вĕрене, каврăç, йӗлме тĕл пулать.

Халăх йышĕ

Районта 1999 çул пуçламăшĕнче 22,7 пин çын пурăннă. Районта пурĕ 70 ял, вĕсенче вăтамран 354 çын пурăнать. Халăхсенчен ытларах пайĕ чăвашсем — 97%.

Администрациллĕ пайлану

Район гимнĕ

Хĕрлĕ Чутай районĕн гимнĕ «Чечеклен, Чутай Ен» сăввине Петĕр Ялкир çырнă, кĕввине - Фёдоров П.

Паллă çыннисем

Важоров Валерий Афанасьевич, флейтист, дирижёр, вĕрентӳçĕ, профессор.
Данилов Анатолий Васильевич, ӳнерçĕ.
Дмитриева Юлия Александровна, хор дирижёрĕ.
Караттай Иван Михайлович, чăваш сăвăçĕ.
Лебедев Василий Иванович, чăваш чĕлхи тĕпчевçи.
Логинов Алексей Романович, Совет Союзӗн Паттӑрӗ.
Некей (Михаил Иванов), чăваш халăх кĕрешӳçи.
Оринов Вячеслав Николаевич, театр режиссёрĕ.
Сандомирова Венера Николаевна, ӳнерçĕ.
Элле Николай Алексеевич, Чăваш Енре театрсене йĕркелекенĕ.
Ялкир Пётр Алексеевич, сăвăç, тăлмач, журналист.

Çавăн пекех пăхăр

Вуламалли

Ӑнлантарусем

Каçăсем

Хĕрлĕ Чутай районĕ картара

Ку Чăваш Енĕн географипе вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.

[1] Численность населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2010 года

[_f203ce0d1e1f626f-2] ttps://web.archive.org/web/20220901194902/https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/tab-5_VPN-2020.xlsx

[2]