Метр

Метр (палăртăвĕ: м, m; ав.гр. μέτρον — виçе, виçмелли) — хушă виçмелли виçе. Вакуумра çеккунтăн $\frac{1}{299792458}$ пайĕнче çутă кайнă хушăпа пĕр тан.

Истори

1889-1960 çулсенче тĕнче усă курнă метр эталонĕ.

1799-мĕш çулта платинăран метр эталонне туса хатĕрленĕ. Ун тăршшĕ Париж меридианĕн пĕр 40-миллионмĕш пулнă

.

1889-мĕш çулта 90% платинăпа 10% ириди шăранчăкĕнчен Х саспалли евĕр тепĕр эталон туса хатĕрленĕ.. Ун копине метра хушă виçин стандартне йышăннă çĕршывсене панă. Çак эталон, унпа усă курмаççĕ пулсан та, халь те упранать,

Вуннăлла хутла тата пай виçисем

Вуннăлла хутла тата пай виçисем метр умне стандартлă СИ приставкисем хушса пулаççĕ. Унсăр пуçне системăсăр виçесем пур: Ангстрем, микрон. Вĕсене усă курма сĕнмеççĕ.

• километр — 1000 метр
• дециметр — 0,1 метр
• сантиметр — 0,01 метр
• миллиметр — 10⁻³ метр
• микрометр — 10⁻⁶ метр
• нанометр — 10⁻⁹ метр
• пикометр — 10⁻¹² метр

Ытти хушă виçисемпе танлаштарни

Метр виçи, СИ не кĕмен виçесемпе					СИ-не кĕмен виçе, метр виçипе
1 метр	≈	39,37	дюйм		1 дюйм	≡	0,0254	метр
1 сантиметр	≈	0,3937	дюйм		1 дюйм	≡	2,54	сантиметр
1 миллиметр	≈	0,03937	дюйм		1 дюйм	≡	25,4	миллиметр
1 метр	≡	1·1010	ангстрем		1 ангстрем	≡	1·10−10	метр
1 нанометр	≡	10	ангстрем		1 ангстрем	≡	100	пикометров